Σύμφωνα με τη 13η ετήσια Έρευνα Ικανοποίησης Πελατών & Απόδοσης Ξενοδοχείων της Ένωσης Ξενοδόχων Θεσσαλονίκης (ΕΞΘ), η οποία πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με την εταιρεία «GBR Consulting», αποτυπώνεται η εικόνα του τουριστικού τοπίου της πόλης, παρέχοντας χρήσιμα στοιχεία για την εξέλιξή της και τις προκλήσεις που καλείται να αντιμετωπίσει.
Αύξηση αφίξεων και διανυκτερεύσεων
Το 2024, οι συνολικές αφίξεις επιβατών στο Διεθνές Αεροδρόμιο Μακεδονία αυξήθηκαν κατά 5% σε σχέση με το 2023. Οι εγχώριες αφίξεις σημείωσαν αύξηση 7%, ενώ οι διεθνείς κινήθηκαν ανοδικά κατά 4%.
Παράλληλα, οι οδικές αφίξεις από τις κύριες πύλες εισόδου της Βόρειας Ελλάδας (Προμαχώνας και Εύζωνοι) αυξήθηκαν κατά 10%, ενισχύοντας τον περιφερειακό ρόλο της Θεσσαλονίκης ως κόμβου για τη Βαλκανική αγορά. Επιπλέον, η ένταξη της Βουλγαρίας και της Ρουμανίας στη Ζώνη Σένγκεν από την 1η Ιανουαρίου 2025 αναμένεται να ενισχύσει ακόμα περισσότερο τις ροές επισκεπτών από αυτές τις χώρες.
Οι διανυκτερεύσεις στα ξενοδοχεία της πόλης αυξήθηκαν κατά 2%, με τους αλλοδαπούς επισκέπτες να συμβάλλουν στην άνοδο κατά 4%, ενώ οι Έλληνες επισκέπτες σημείωσαν οριακή μείωση 1%. Σημαντική ήταν η αύξηση των επισκεπτών από τις ΗΠΑ (+15%), την Τουρκία (+39%) και τη Γερμανία (+5%). Ωστόσο, οι διανυκτερεύσεις των Ισραηλινών μειώθηκαν κατά 32% λόγω της συνεχιζόμενης πολεμικής κρίσης.
Ικανοποίηση επισκεπτών: Σταθερό 7,8 με υψηλές επιδόσεις στη φιλοξενία
Η συνολική ικανοποίηση των επισκεπτών παρέμεινε σταθερή στο 7,8, με το 94% των ερωτηθέντων να δηλώνουν ότι θα σύστηναν τη Θεσσαλονίκη σε φίλους και γνωστούς, ενώ το 92% επιθυμεί να επισκεφθεί ξανά την πόλη. Οι υψηλότερες βαθμολογίες καταγράφηκαν στη φιλοξενία των κατοίκων (8,5), την ψυχαγωγία (8,6) και την ποιότητα των ξενοδοχείων (8,7).
Η γαστρονομία, οι αγορές και η νυχτερινή ζωή αποτελούν τους τρεις βασικούς λόγους επιλογής της Θεσσαλονίκης ως προορισμού, ενώ το 33% των επισκεπτών την επιλέγει για τη γενικότερη προσωπικότητα και ατμόσφαιρά της.
Σε δηλώσεις του ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Θεσσαλονίκης (ΕΞΘ) Ανδρέας Μανδρίνος ανέφερε ότι δεν αποτελεί έκπληξη για μας τους Θεσσαλονικείς ο βαθμός 8,5 με τον οποίο αξιολόγησαν οι επισκέπτες τη συμπεριφορά και τη ζεστή φιλοξενία των κατοίκων της πόλης. «Και βέβαια το σημαντικότερο όλων είναι ότι στο ερώτημα προς τους επισκέπτες εάν θα σύστηναν τη Θεσσαλονίκη στο περιβάλλον τους, η βαθμολογία αγγίζει το «άριστα». Το 94% θα πρότειναν τον προορισμό σε γνωστούς, φίλους και συγγενείς, ενώ παράλληλα το 92% δηλώνουν και ότι επιθυμούν να επαναλάβουν την επίσκεψή τους. Συνεχίζει λοιπόν η Θεσσαλονίκη να είναι μία αγαπημένη πόλη, αφού κατορθώνει για μία ακόμη χρονιά να διατηρεί σε ιδιαίτερα υψηλό επίπεδο την θετικότητα των επισκεπτών της σε αυτά τα δύο ερωτήματα», είπε χαρακτηριστικά.
Υποδομές και προκλήσεις: Μικρές βελτιώσεις, αλλά απαιτούνται περισσότερες παρεμβάσεις
Παρά τη γενική ικανοποίηση, οι χαμηλότερες βαθμολογίες καταγράφηκαν στη δημόσια καθαριότητα (5,8) και στην κατάσταση των δρόμων και πεζοδρομίων (5,9). Ωστόσο, αυτές οι επιδόσεις παρουσιάζουν βελτίωση σε σχέση με προηγούμενα χρόνια. Παράλληλα, η λειτουργία του μετρό Θεσσαλονίκης συνέβαλε σε μια πιο θετική αξιολόγηση των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς, ανεβάζοντας τον σχετικό δείκτη στο 6,0.
Η έλλειψη βιωσιμότητας στις τουριστικές πρακτικές της πόλης είναι επίσης εμφανής. Παρότι το 50% των επισκεπτών χρησιμοποιεί φιλικά προς το περιβάλλον μέσα μετακίνησης (ΜΜΜ, ποδήλατο, περπάτημα), η βιωσιμότητα δεν φαίνεται να αποτελεί πρωταρχικό κριτήριο επιλογής για τους περισσότερους ταξιδιώτες.
«Αν και η κυκλοφοριακή συμφόρηση παραμένει μείζον ζήτημα, η λειτουργία του μετρό αποτελεί καταλυτική αλλαγή -καλοδεχούμενη με ενθουσιασμό τόσο από τους επισκέπτες όσο και από τους κατοίκους», δήλωσε ο κ. Stefan Merkenhof, Managing Consultant της GBR.
Ξενοδοχειακή αγορά: Σταθερότητα και προοπτικές ανάπτυξης
Το ξενοδοχειακό δυναμικό της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης παρέμεινε σταθερό, με την παρουσία 5 διεθνών αλυσίδων, 13 εθνικών και 2 τοπικών. Η βραχυχρόνια μίσθωση συνέχισε να αναπτύσσεται, φτάνοντας τις 4.600 μονάδες, με το 44% αυτών να διαχειρίζονται από επαγγελματίες με περισσότερα από πέντε ακίνητα.
Η πληρότητα των ξενοδοχείων βελτιώθηκε κατά 3%, ενώ η Μέση Τιμή Δωματίου (ADR) αυξήθηκε κατά 6%, οδηγώντας σε αύξηση του Εσόδου ανά Διαθέσιμο Δωμάτιο (RevPAR) κατά 9%. Παρά τις θετικές αυτές εξελίξεις, η Θεσσαλονίκη εξακολουθεί να κατατάσσεται στην τελευταία θέση μεταξύ 10 αντίστοιχου μεγέθους ευρωπαϊκών πόλεων όσον αφορά το ADR και το RevPAR, γεγονός που δείχνει ότι η τιμολογιακή πολιτική της ξενοδοχειακής αγοράς της πόλης υπολείπεται ακόμα σε ανταγωνιστικότητα.
«Η εικόνα των οικονομικών στοιχείων των ξενοδοχείων δεν άλλαξε σε ευρωπαϊκό ανταγωνιστικό επίπεδο, αφού για μία ακόμη χρονιά η Θεσσαλονίκη παρέμεινε στην τελευταία θέση όσον αφορά στα δύο αυτά μεγέθη στη συγκριτική αξιολόγηση (benchmarking) μεταξύ της πόλης μας και άλλων δέκα αντιστοίχου μεγέθους ευρωπαϊκών πόλεων. Αυτό όμως, ελπίζουμε ότι σύντομα θα αλλάξει, αφού διαφαίνεται ότι η πόλη μπορεί πλέον να κάνει επαγγελματικά βήματα στην τουριστική της ανάπτυξη», υπογράμμισε ο κ. Μανδρίνος.
Παρά τη γενική ανάπτυξη, η τουριστική βιομηχανία της Θεσσαλονίκης αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις όπως η έλλειψη εργατικού δυναμικού, καθώς οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις δυσκολεύονται να βρουν εξειδικευμένο προσωπικό, ιδιαίτερα κατά τις υψηλές τουριστικές περιόδους ενώ σε επίπεδο εποχικότητας, η Θεσσαλονίκη εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σημαντικές διακυμάνσεις στη ζήτηση μεταξύ υψηλής και χαμηλής περιόδου.
Ο ρόλος της δημοτικής αρχής και οι προοπτικές
Η έρευνα δείχνει επίσης ότι η νέα δημοτική αρχή έχει αρχίσει να παράγει αποτελέσματα, με βελτιώσεις στη δημόσια καθαριότητα και τις υποδομές μετακίνησης. Ωστόσο, απαιτούνται περαιτέρω παρεμβάσεις για τη βελτίωση της συνολικής εμπειρίας των επισκεπτών, ιδιαίτερα όσον αφορά την ποιότητα των δρόμων και πεζοδρομίων, αλλά και την προώθηση βιώσιμων πρακτικών στον τουριστικό σχεδιασμό.
Στον Οργανισμό Διαχείρισης και Προώθησης Προορισμού (DMO) της Θεσσαλονίκης αναφέρθηκε στην ομιλία του ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης τονίζοντας τη στρατηγική του σημασία και ότι είναι ένας στόχος που πρέπει να πετύχει για την πόλη ενώ πρόσθεσε πως ο ρόλος του θα μετεξελιχθεί.
Η Θεσσαλονίκη συνεχίζει συνεπώς να εξελίσσεται ως δημοφιλής city break προορισμός, με τη φιλοξενία, τη γαστρονομία και την πολιτιστική της ταυτότητα να αποτελούν τους βασικούς πυλώνες της τουριστικής της επιτυχίας. Η βελτίωση των υποδομών, η ενίσχυση της διεθνούς προβολής και η αναβάθμιση των ξενοδοχειακών υπηρεσιών είναι οι βασικές προκλήσεις που καλείται να αντιμετωπίσει η πόλη, προκειμένου να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητά της και να διασφαλίσει την ανοδική πορεία της στον ευρωπαϊκό τουριστικό χάρτη.